1. Home
  2. Docs
  3. Moestuinlessen
  4. Moestuinlessen 2026
  5. Moestuinles 36 week 45

Moestuinles 36 week 45

Wat is er afgelopen week gebeurd

We hadden afgelopen weekend geluk met het grijze maar aangename herfstweer en er is veel werk verzet. Met het ruimen van de paprika- en aubergineplanten en de laatste stokkenconstructies verliezen we steeds meer hoogte en gaan we terug naar een lage overzichtelijke tuin zoals we in maart zijn gestart. Na op sommige tuinen een tegenvallende bataatoogst hebben we ons deze week hoopvol op de yacon gestort. Na de plant voorzichtig rondom uitgestoken te hebben kwam er een bundel prachtige wortelknollen tevoorschijn! Verderop in de les lees je meer over het oogsten en bewaren van de yacon knollen. Verder staan de blad- en spruitkolen nog onverschrokken overeind voor het maken van lekkere winterkost. Maar ook lager bij de grond is er door de relatief zachte herfst nog genoeg te oogsten hebben we gemerkt. Ook zijn we begonnen met het afdekken van lege bedden met organisch materiaal om de bodem te beschermen en nieuwe onkruidplantjes geen kans te geven.

Wat gaan we deze week doen

Het seizoen loopt op zijn einde en we hebben met z’n allen nog maar vier lessen te gaan voordat onze tuinen beginnen aan hun winterslaap. In de laatste lessen gaan we door met oogsten en zijn we verbaasd hoeveel oogst er nog van het land afkomt. Een tip voor deze week is om de spruitkolen te toppen (de top eruit knippen) zodat er geen energie meer gaat naar de groei van de plant en de bovenste kleine spruitjes sneller rijpen. Ook vinden we steeds meer geschikte manieren om de bedden af te dekken; de mooie grote pompoenbladeren, bladresten van de raapjes en de overdadige hoeveelheid bladeren die van bomen afkomen. Het onkruid wieden blijft een klusje maar het resultaat na een uurtje wieden is altijd goed te zien!

Week 45 Wat
Oogsten snijbiet, selderij, winterpostelein, raapstelen, rucola, veldsla, spinazie, groenlof, yacon, bataat, aardpeer, knolselderij, pastinaak, wortels, prei, radijs, raapjes, spruiten, bladkolen (onderste bladeren), div. kruiden en bloemen

In de kennisbank bij plantinformatie vind je uitgebreide informatie over de groenten die we dit jaar gaan telen.

Yacon oogsten

De yacon-plant kan absoluut niet tegen vorst, het liefst oogsten we vlak voor de eerste nachtvorst. Zodra het vriest, stort het bovengrondse loof volledig in en wordt het zwart. Dit is het natuurlijke signaal dat de groei is gestopt en dat de knollen klaar zijn om uit de grond gehaald te worden.

Wat je nu direct moet doen:

  1. Knip het loof af: Snijd de (zwartgevroren) stengels tot zo’n 20 centimeter boven de grond af.
  2. Rooi de knollen voorzichtig: Gebruik een spitvork en steek ruim om de plant heen. Yacon-knollen breken heel snel.
  3. Splits de knollen: De grote consumptieknollen, dit zijn de gladde, grote knollen die je kunt eten. De broedknollen, dit is de compacte, knobbelige paars-rode klont direct onder de stengels. Deze eet je niet op, maar bewaar je om volgend jaar nieuwe planten uit te kweken.

Let op met aanhoudende vorst
Een nachtje lichte nachtvorst waarbij alleen het blad bevriest, kan geen kwaad voor de knollen in de grond. Laat ze echter niet in de grond zitten als het overdag blijft vriezen of als er strenge vorst komt. Als de grond bevriest, gaan de knollen rotten en worden ze zacht en onbruikbaar.

Bewaren na de oogst

  • Eetknollen: Laat ze een paar dagen op een warmere plek drogen. Bewaar ze daarna op een koele, donkere en vorstvrije plek. Tip: Yacon wordt na een paar weken bewaren pas écht lekker zoet.
  • Broedknollen (voor volgend jaar): Bewaar deze ook volledig vorstvrij in een pot met licht vochtige potgrond of turfmolm in een schuur of kelder. In het voorjaar (rond maart/april) gaan deze weer uitlopen.
Mulchen met herfstbladeren

Herfst! Overal vallen bladeren naar beneden. De moestuinbedden hiermee afdekken is een super manier om je bodem te beschermen en te verrijken tijdens de wintermaanden. Lees in deze permacultuur blog meer over: Welke herfstbladeren zijn het beste voor mulchen.

Wisselteelt

Er zijn twee manieren waarop een wisselteelt oftewel vruchtwisseling ingedeeld kan worden, namelijk op plantfamilies zoals vlinderbloemigen, kolen, amarantenfamilie etc. en op welk deel we van de plant eten zoals bijvoorbeeld vrucht, knol, wortel, blad en zelfs bloem of zaad. De grote verschillen tussen deze twee methodes zijn dat in de eerste methode er rekening met plantenziektes wordt gehouden zoals bijvoorbeeld de aardappelziekte die alle nachtschades aantast. Met de tweede methode wordt er vooral rekening gehouden met mestbehoefte. Zo heeft een vruchtgewas zoals pompoen of tomaat veel meer voeding nodig dan een kropje sla of een wortel. Akkerbouwers zijn vaak gespecialiseerd in een of twee gewassen die erg specifiek zijn, zo kan een akkerbouwer alles afweten van rode ui maar niet van de gele soort. Omdat akkerbouwers alles op hele grote percelen telen wisselen ze ook vaak grond uit met hun buurboeren om bepaalde ziektes te voorkomen. Heeft iemand 1 jaar aardappels staan? Dan kan het jaar daarop er zomaar gras inkomen voor een melkveehouder en kan de aardappelboer het grasland van de buurman weer omploegen voor zijn aardappelen.

Bij de Tuinders verbouwen we heel veel soorten gewassen op een klein stukje grond. Het is daarom moeilijker maar één methode aan te houden omdat we regelmatig verschillende plantenfamilies bij elkaar doen en dus ook verschillende delen eten van verschillende gewassen uit één bed. Daarom combineren we de wisselteeltmethoden ook. Zo kunnen we handig onze groentes blijven mixen en blijven de plantjes en de bodem in goede conditie. Daarbij registeren we de teelten zodat we meer controle hebben over de rotatie van onze gewassen. 

Voor nog wat meer toelichting verwijzen we je ook graag naar de reader hoofdstuk 5. Vruchtwisseling. Als je nog extra vragen hebt, vertelt de tuinder er graag meer over!

Winterse quiche met palmkool en meiraap

Afgelopen week kregen we de vraag: ‘Weet iemand een lekker recept met palmkool?’. Vandaar deze week een heerlijke quiche waar je zowel palmkool als meiraap voor kan gebruiken: Winterse quiche. Vervang simpelweg de koolraap door meiraap en smullen maar!