Wat is er afgelopen week gebeurd
Het was afgelopen weekend nog goed toeven op de tuinen! Er is aandacht besteed aan het opruimen en wieden van de tuinen. De zandzakken, klimaatdoeken en boogjes worden hier en daar al uit de tuin gehaald en bij elkaar op beschutte plekken gelegd. Daarnaast zijn er nieuwe bedden met groenbemester ingezaaid en was er weer een gevarieerde oogst met een aantal nieuwe groenten. Ook is het MANGO stappenplan geïntroduceerd om te leren composteren en zijn er composthopen opgezet. Meer hierover lees je verderop in de les. Door een warme zomer is er op de tuinen vaak nog een nazomerpiek aan vlinders te zien, dus goed om de koolplanten extra te contoleren op rupsen. Lees in dit nieuwsbericht van de Vlinderstichting of een extra generatie goed nieuws is voor vlinders?

Wat gaan we deze week doen
Aankomende week gaan we natuurlijk verder met oogsten en de tuin winterklaar maken. Bedden die helemaal leeg zijn geoogst kunnen worden klaargemaakt en ingezaaid met de groenbemesters. Ook is het leuk om goed te kijken of eerder gezaaide groenbemester al op komt en welke er eerder kiemt. De wikke of de winterrogge? Daarnaast zijn we benieuwd welke vlinders en rupsen jullie dit weekend op de tuin waarnemen. Leuk om volgende week een vlinder collage in de les te kunnen opnemen. Ze zijn alleen wel lastig te fotograferen doordat ze snel bewegen en onvoorspelbaar vliegen.

| Week 40 | Wat | ||||
| Zaaien | rogge-wikke mengsel | ||||
| Oogsten | snijbiet, selderij, knolselderij, pastinaak, wortels, prei, snijbonen, pronkbonen, sperziebonen, pompoen, courgette, aubergine, paprika, pepers, koolrabi, raapjes, rode kool, bladkolen (onderste bladeren), aardbeien, div. kruiden en bloemen | ||||
In de kennisbank bij plantinformatie vind je uitgebreide informatie over de groenten die we dit jaar telen.

Composteren volgens het MANGO-principe
Het MANGO-principe van Velt helpt bij composteren door vijf stappen te volgen: Mengen (een mengeling van groen en bruin materiaal), Afdekken (de hoop beschermen tegen uitdroging en afkoeling), Nat (het materiaal vochtig houden), Grote hoop (een omvangrijke hoop voor efficiënte compostering), en Omzetten (de hoop periodiek door elkaar scheppen voor beluchting).
De MANGO-stappen in detail:
- Mengen: Meng groen materiaal (zoals plantresten, grasmaaisel) en bruin materiaal (zoals dorre bladeren, houtsnippers, stro) in een verhouding van één deel groen op twee delen bruin.
- Afdekken: De composthoop moet wanden en een dak hebben om vocht en warmte binnen te houden. Gebruik hiervoor bijvoorbeeld karton of jutezakken, maar geen plastic, omdat de hoop moet kunnen ademen.
- Nat: Zorg dat de hoop voldoende vochtig is, maar niet te nat. Knijp een handvol materiaal uit; als er een paar druppels uit lopen, is het vochtig genoeg.
- Grote hoop: Een minimale grootte van 1 kubieke meter is aan te raden, omdat een grotere hoop efficiënter composteert dan een kleine.
- Omzetten: Schep de hoop na ongeveer een maand of langer om. Zorg dat het materiaal dat aan de buitenkant zat nu binnenin de hoop komt om het composteerproces te versnellen en te verbeteren.
Egels in de moestuin
Egels, we kennen deze stekelige wezentjes allemaal wel. Ze zijn zeer nuttig voor de moestuin omdat ze slakken eten daarnaast geen tot heel weinig schade in onze gewassen aanrichten. Egels zijn enkel ’s nachts actief en krijgen tussen eind juli en half oktober hun jonkies dus het zou goed kunnen dat er nu kleine egeltjes in de moestuin verstopt zitten. Op de Plutodreef hebben we een keer een moeder egel met haar jongeren in onze composthoop gevonden. Een composthoop is vaak een perfecte plek voor een egel om een huisje te maken, pas daarom goed op bij het omzetten van de composthoop. Het onderstaande egeltje liep na het eten van overrijp fruit enigszins beneveld over het erf en hebben we toen een beschut plekje gegeven om zijn roes uit te slapen. Meer weten over de egel? Volg dan deze links: Egel030 en Natuurmonumenten | Egel

Preimot
Deze week ontdekten we in een van onze tuinen helaas de preimot. Een hongerig rupsje dat gangenstelsels graaft door prei. Plaagbeestjes zoals de preimot zijn nooit leuk om in de tuin te vinden. Toch kan het wel leerzaam zijn. Het leren kennen en herkennen van deze plagen is de belangrijkste stap naar het voorkomen van schade aan je gewas. De preimot die schade aanricht in prei en andere allium gewassen is de larve of rups van een nachtvlinder. Je kan de schade van de preimot erg goed herkennen aan de lange gangenstelsels die zich door de kern van prei graven. Ook kan je lichtgroene hoopjes uitwerpselen zien die erg lijken op die van koolwitjes. Rondom de gangen waar de preimot is geweest zal de prei gaan rotten en je kan de rupsjes met het blote oog ook goed zien.
Maatregelen treffen tegen de preimot is moeilijk omdat de periodes dat ze actief zijn, kunnen verschillen met het weer. Een klimaatdoek zou bijvoorbeeld helpen om ervoor te zorgen dat de mot geen eitjes in prei kan leggen. Maar de premineervlieg een ander beestje die ongeveer dezelfde schade aanricht kan dan weer door de mazen van klimaatdoek kruipen. De beste methoden om deze schade te voorkomen zijn zorgen voor veel biodiversiteit, en niet te veel allium soorten dicht bij elkaar planten.


